Zehirlenme ve Doz Aşımlarında İlk Yardım

Zehir, vücudun normal işlemesini bozan bir maddedir. Yutulabilen, teneffüs edilebilen, enjekte edilebilen ya da deriden emilebilen sıvı, katı ya da gaz olabilir. Aspirin gibi toksik madde içermeyen maddeler de zehirlenmelere neden olabilir. Bazı zehirler vücuda hemen etki ederken diğerleri belirli bir süre sonra etki eder.

 

Zehirlendiğinizi düşünüyorsanız, bölgenizdeki zehir kontrol merkezine başvurun. Tüketilen maddeye bağlı olarak kusmanız ya da kusmamanız teşvik edilebilir. Zehir kontrol merkezini aradığınızda, telefonu açan kişi size ne yapacağınızı söyleyecektir.

 

Zehirli Gazlar

Zehirli gazların tenefüs edilmesi nefes alma güçlüklerine, bilinç kaybına ve ölümlere neden olabilir.

 

En yaygın görülen zehirli gazlar kapalı bir yerde çıkan yangından, karbonmonoksit (CO) sızıntısından ya da genelde kırsal tanm topluluklarında görülen nitrojen dioksit oluşumundan ortaya çıkar. Bu üçü arasında en sık rastlanılanı karbonmonoksittir.

 

Karbonmonoksit renksiz, kokusuz ve tatsız bir gazdır. Araba egzosunda bulunur ve kapalı alanda barbekü kullanımı ya da gazlı ısıtıcılar gibi evdeki ısıtma ünitelerinin yanlış kullanımı ile (özellikle bu üniteler düzenli bir şekilde temizlenmediğinde ve bakımları yapılmadığında) ortaya çıkar. Benzin yakan bütün ürünler karbonmonoksit yayabilir.

 

Karbonmonoksit zehirlenmesi belirtileri başağnsı, halsizlik, mide bulantısı ve kusmadır. Akıl kanşıklığı ve bilinç kaybı da görülebilir. Soğuk kış aylarının başlangıcında (kaloriferler yanmaya başladıktan kısa bir süre sonra) bütün aile üyeleri kendilerini hasta hissediyor ve başları ağrıyorsa karbonmonoksit zehirlenmesinden şüphelenebilirsiniz. Bazen de karbonmonoksit zehiflçnmesinden dolayı evcil bir hayvan aniden ölebilir.

 

Anında bakım: Zehirli gazların olabileceği yerlere kesinlikle girmeyin. Bir odada bayılmış birini görürseniz ve odada karbonmonoksit olduğundan eminseniz – ve zehirli başka bir gaz olmadığından – odaya sadece kişiyi hızlıca dışarı çıkarmak için girin. Gaza maruz kalmış kişiyi dışarıya temiz havaya çıkartın.

 

Kişiye tam olarak ne olduğundan emin değilseniz 112′yi arayın. Sağlık görevlileri ve itfaiyecilerin odaya girebilmek için özel ekipmanları vardır.

 

Havayolunu, nefes almayı ve kan dolaşımını kontrol edin. Kişi kusuyorsa boğulmasını önlemek için başını (ya da kişiyi) yan çevirin. Kişi tepki vermezse birilerinden yardım çağırmasını isteyin ya da siz 112′yi arayın. Tıbbi yardım gelene kadar kişinin yanında (dışarıda) kalın.

 

Aşırı Dozlar

Fazla Dozda Alkol Kullanımı

Alkol yatıştırıcı bir maddedir. Yüksek dozlarda tüketilen ya da içilen bütün alkollü içecekler zehirleyici olabilir. Tehlikeli miktarda alkol almış bir kişi tutarsız, kavgacı ve bilinçsiz olabilir ve yürümekte zorlanabilir. Özellikle küçük çocuklar alkol zehirlenmesine çok yakındır.

 

Alkol kullandıktan sonra bayılan bir kişi ambülans ile acil servise kaldırılmalıdır. Birilerinden yardım çağırmasını isteyin ya da kişinin acil yardıma ihtiyacı yoksa siz 911′i arayın. Bu sırada bu kişiye bilinci kapanmış kişilere davranılması gerektiği gibi davranın.

 

Uyuşturucu maddeler

Kullanılan ilacın türüne bağlı olarak (yatıştıncı ya da uyancı) kişi fazlasıyla miskin ya da hiperaktif olabilir. Birçok vakada ilacın etkilerinin geçirilmesi için tıbbi müdahale gerekir.

 

İlk olarak kendi güvenliğinizi sağlayın. Aşırı doz almış biri, özellikle hiperaktifse olağandışı bir kuvvet ve kontrolsüzlük sergileyebilir ve size zarar verebilir. Kişinin, kullandığı iğnelere dokunmamama dikkat edin.

 

Birilerinden yardım çağırmasına isteyin ya da kişinin acil yardıma ihtiyacı yoksa siz 112′yi arayın. Güvende olduğunuzu hissediyorsanız tıbbi yardım gelene kadar kişinin yanından ayrılmayın.

 

Uyku hapları ve sakinleştiriciler

Uyku hapları ve sakinleştiriciler yatıştırıcı ilaçlardır. Bunlardan aşın doz kullanan kişiler uyuyor gibi görünebilir ama aslında bilinçleri kapanmış olabilir.

Bir önceki yazımız olan Depresyon Nedenleri ve Belirtileri başlıklı makalemizde Depresyon, Stres ve Uykusuzluk hakkında bilgiler verilmektedir.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz